Fauna

Način odabira prikazanih vrsta

Predstavljamo vam vrste karakteristične za dato područje. Trudili smo se da obuhvatimo barem po jednog predstavnika sisara, ptica, riba, gmizavca/vodozemaca i insekata, tj. kod biljaka  predstavnika nižih i viših (vaskularnih) biljaka. Neke od prikazanih vrsta su endemične, pod različitim stepenima zaštite ili jednostavno simbolizuju dato područje. Date koordinate su samo okvirne.

Običan lastin repak (Papilio machaon) Prikaži na mapi

Obični lastin repak je leptir iz porodice lastinih repaka, jedini predstavnik u Srbiji. Vrlo je prepoznatljiv po svojim jarkim bojama, ali i produžecima na krajevima krila, koja su specifična za celu porodicu. Ženka polaže jaja na divlju mrkvu, peršun, paštrnak i druge biljke iz kojih se legu gusenice koje su zelenkaste sa poprečnim narandžastim i tamnim mrljama. Prezimljuje u stadijumu lutke. Godišnje se izleže dve ili tri generacije. U Srbiji i regionu se sreće od maja do kraja jula. Naseljava livade, močvare, ali i parkove i agroekosisteme. Ova vrsta je ugrožena zbog uništavanja staništa i upotrebe pesticida. Mogu se naći na svim nadmorskim visinama, pri čemu su česti na visokoplaninskim kamenjarima.

Som (Silurus glanis) Prikaži na mapi

Som se dosta razlikuje od riba klasične forme, ima sitne oči, velika usta, a donja vilica mu je nešto duža od gornje, i obe su načičkane mnoštvom sitnih zuba. Som naseljava gotovo sve vode Evrope. Voli mirne ili sporotekuće, muljevite vode i tu se i najradije zadržava. Svaštojed je, mada mu glavnu hranu čine ribe, žabe, rakovi, sisari, a lovi i ptice, patke i guske koje se nađu na vodi ili u vodi gde živi. Uglavnom lovi noću, ali i danju ako ima priliku. Som u Srbiji obitava u Dunavu i gotovo svim njegovim pritokama, a ima ga i u zatvorenim tipovima vode. Prosečna veličina soma u Srbiji je jedan metar i težina 10 kilograma, a love se i nešto veći primerci. Mresti se u maju i junu, ali najčešće sredinom maja i početkom juna, mada može da se desi da se mresti čak i u julu. Mlađ raste brzo i već prve godine dostignu dužinu od 20 cm.

Ris (Lynx lynx) Prikaži na mapi

Ris je vrsta mačke srednje veličine, prirodno rasprostranjena u Evropi i Sibiru, u gustim šumama i rečnim klisurama koje se prostiru na 1000 do 1500 m nadmorske visine. Veoma je teritorijalna vrsta, zauzima teritoriju od 5 do 100 km² i na njoj ne trpi druge pripadnike svoje vrste. Ova grabljivica je aktivna u sumrak i tokom noći, kada svojim lovom reguliše brojnost drugih životinja, posebno divljači. Tokom jednog dana pređe od 5 do 25 kilometara, uglavnom istim putevima. Istu teritoriju posećuje periodično u razdoblju od 7 do 10 dana. Areal ove vrste je nekad bio veoma veliki, od Atlantskog do Tihog okeana, ali se smanjio, uglavnom zbog uticaja čovekovih aktivnosti. Danas je vrlo retka vrsta u mnogim zemljama. U Srbiji je zakonom zaštićena vrsta, usled male veličine populacije.

Mali vranac (Phalacrocorax pygmaeus) Prikaži na mapi

Mali vranac Phalacrocorax pygmeus je najmanja evropska vrsta kormorana. U Srbiji je 'strogo zaštićena vrsta ' a takodje je i u Aneksu I Direktive o pticama EU. Prema istraživanjima jednog češkog ornitologa sa kraja 19. veka, ova vrsta je bila veoma zastupljena u velikim kolonijama u delti Dunava, koja je i danas veoma brojna. Mali kormoran je vrsta koja voli prirodne bazene sa puno vegetacije, jezera i rečne delte. Na ovu vrstu je veoma jako uticao čovek i to pre svega isušivanjem i degradacijom močvara i plavnih šuma, zagađivanjem voda, uznemiravanjem i nelegalnim lovom. Veoma je dobar lovac i hrani se ribom, zbog čega je često na meti ribolovaca, jer im kida mreže. Još jedna velika kolonija malog kormorana, koja je činila 10% njegove ukupne svetske populacije, se nalazila na Savi u Beogradu. Izgradnjom mosta, čiji se jedan pilon nalazi u neposrednoj blizini kolonije, došlo je do naglog opadanja brojnosti ove vrste.

Poskok (Vipera ammodytes) Prikaži na mapi

Poskok je vrsta zmija iz porodice ljutica, i jedina otrovnica na području NP Đerdap. Prosečna dužina poskoka je 50—70 cm, a maksimalna dužina je oko 1 m. Veoma je lako prepoznatljiv po rogu na prednjem delu glave. Boja poskoka jako varira, od sive, blago žute do svetlo braon, u zavisnosti od podneblja u kojem ga nalazimo. Zajedničko obeležje svih jedinki je tamno braon ili crna cik-cak pruga koja se proteže celom dužinom leđa. Naseljava prostore od severa do juga Švajcarske, i severne Italije, Sloveniju, Hrvatsku, Bosnu, Srbiju, Makedoniju, Rumuniju i sve do Kavkaza. Pretežno se može naći u suvim, kamenitim mestima, obraslim trnjem i niskim, žbunastim rastinjem, i na obodima šuma. Lovi kasno popodne ili naveče, i to sitne sisare i miševe i ptice. Plen nakon ujeda ubrzo biva onesposobljen za beg, a poskok ga pronalazi odlično razvijenim čulom mirisa ili pomoću toplotnih receptora.

×